Is er een tekort aan tandartsen en tandartsassistenten in België?

Hoeveel tandartsen telt België?

Op 31 december 2025 hadden 11.521 tandartsen het recht om in België te werken en waren ze hier gedomicilieerd. Dat cijfer telt het recht om te werken, niet de bezette stoelen: wie gestopt is en zijn praktijkrecht behoudt, staat er nog in. Een groot deel is 65 of ouder: 38,5% in Vlaanderen, 37,5% in Wallonië en 24,4% in Brussel.

Per inwoner daalt het aantal. VRT NWS rekende op basis van de cijfers van de FOD Volksgezondheid voor: van 7,8 tandartsen per 10.000 inwoners in 2020 naar 7,2 in 2023. Hoe het per provincie zit, staat bij Vlaanderen en Brussel.

FOD Volksgezondheid, HWF Jaarstatistieken 2025 (STATAN), gegevens op 31/12/2025

Wie zegt dat er een tekort is?

De regeringen, in duidelijke woorden. De Vlaamse regering sprak in februari 2026 van een historisch tekort aan artsen en tandartsen in Vlaanderen. De Vlaamse minister van Volksgezondheid noemde in mei 2025 in het Vlaams Parlement de tekorten en lange wachtlijsten bij tandartsen. De Waalse regering en de Federatie Wallonië-Brussel rekenen tandartsen sinds maart 2026 tot de zeven zorgberoepen met een aanhoudend tekort.

De federale Planningscommissie is voorzichtiger. Ze ziet vandaag een tekort aan orthodontisten, en een ongelijke spreiding van tandartsen die bijzonder nijpend is in Wallonië. Het woord tekort gebruikt ze niet voor de algemene tandarts, maar ze verhoogt wel het quotum.

En de beroepsverenigingen zijn het oneens over de oorzaak. De VBT verwacht nog drie tot vijf moeilijke jaren. De Franstalige SMD zegt dat er nooit zoveel tandartsen waren, en wijst naar de spreiding, de vervrouwelijking van het beroep en kortere werkweken.

Planningscommissie medisch aanbod, formeel advies over de quota voor tandartsen 2031 tot 2036, 30 maart 2026

Wat doet de overheid eraan?

Ze laat meer tandartsen toe. België bepaalt per taalgemeenschap hoeveel kandidaten elk jaar een titel van tandarts mogen behalen. Voor 2030 zijn dat er 307. Voor 2031 tot 2036 adviseerde de Planningscommissie 424 per jaar, en de Ministerraad keurde op 13 mei 2026 een ontwerp van koninklijk besluit met die cijfers goed. Dat is ongeveer 38% meer, volgens onze eigen berekening.

Ook de instroom in de opleiding stijgt. In Vlaanderen mogen in 2026 277 studenten aan tandheelkunde beginnen, na 2.488 inschrijvingen voor het toelatingsexamen. Het Franstalige toelatingsexamen liet er in augustus 2026 272 toe, tegen 186 een jaar eerder. Wie nu begint, staat pas over enkele jaren in een praktijk.

Eén ding valt buiten het quotum: tandartsen die volledig in het buitenland opgeleid zijn. De Planningscommissie noemt dat zelf een ongelijke behandeling.

VRT NWS, recordaantal inschrijvingen voor de toelatingsexamens, 23 mei 2026

Hoeveel praktijken hebben een patiëntenstop?

Dat weet niemand. Er bestaat geen officieel cijfer, niet bij de FOD, niet bij het RIZIV en niet bij de gewesten. Het getal dat rondgaat, zes op tien, komt uit een telefonische steekproef van Terzake bij 40 tandartsen in 2023, waarvan er 25 een patiëntenstop hadden. Dat is een reportage, geen statistiek.

Wat wel vaststaat, is dat de pers wachttijden van weken tot maanden optekent, in Vlaanderen en in Wallonië.

VRT NWS, Terzake, Tandarts gezocht, 27 maart 2023

Is tandartsassistent een beschermd beroep?

Nee. Tandartsassistent staat niet op de lijst van erkende gezondheidszorgberoepen van de FOD Volksgezondheid, er is geen wet of koninklijk besluit dat het beroep regelt, en er is geen beschermde titel. Een praktijk mag iedereen als assistent aanwerven, en geen enkel diploma is wettelijk verplicht.

Twee beroepen met een gelijkaardige naam zijn wel erkend, en ze zijn iets anders. De mondhygiënist bestaat sinds 2017 als eigen gezondheidszorgberoep. De praktijkassistent, sinds eind 2023, ondersteunt de arts, niet de tandarts.

Wat een assistent doet, staat in de Vlaamse beroepskwalificatie van 2026: het onthaal, de agenda en de dringende afspraken, de recall, de dossiers, de sterilisatie en de assistentie aan de stoel. Handelingen in de mond van de patiënt zijn wettelijk voorbehouden aan de tandarts, en het FANC zegt uitdrukkelijk dat een tandartsassistent niet als gemachtigde röntgenfoto’s mag nemen.

Een opleiding bestaat wel, maar ze is niet verplicht: een certificaat van één of twee jaar in het volwassenenonderwijs in Vlaanderen, een duale opleiding van één jaar in Brussel en Wallonië, en een certificaat van de Franse Gemeenschap voor het onthaal en het beheer van een tandartspraktijk.

FOD Volksgezondheid, lijst van de erkende gezondheidszorgberoepen

Staat tandartsassistent op de knelpuntberoepenlijst?

Op geen enkele van 2026. De VDAB-lijst voor Vlaanderen noemt tandarts noch tandartsassistent, alleen de tandtechnicus. Le Forem zet in Wallonië de tandarts wel op de lijst, de assistent niet. Actiris vermeldt in Brussel geen van beide.

Dat wil niet zeggen dat een vacature makkelijk ingevuld raakt. De VDAB schrijft er zelf bij dat ook vacatures voor beroepen die niet op de lijst staan, moeilijk kunnen blijven. Alleen: hoeveel assistenten er in Belgische praktijken werken, en hoeveel vacatures er openstaan, heeft niemand officieel geteld.

VDAB, Knelpuntberoepen 2026, gepubliceerd op 1 februari 2026

Wat betekent dat voor het onthaal van uw praktijk?

Minder handen voor hetzelfde werk, en het onthaal voelt dat eerst. Van de taken in de beroepskwalificatie zijn de telefoon, de agenda, de dringende afspraken en de recall het werk dat een assistent van de stoel weghaalt, telkens als de telefoon gaat.

Dat is het deel dat een AI-receptionist voor tandartsen kan opnemen: de oproep aannemen, de patiënt herkennen, boeken, verzetten en een vrijgekomen plaats aanbieden aan de wachtlijst. De sterilisatie, de assistentie aan de stoel en de patiënt die met pijn aan de balie staat, blijven werk voor een persoon. Hoe een lege plek sneller opnieuw gevuld raakt, staat bij no-shows verminderen.